Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, οι ορεινοί γορίλες ήταν στα πρόθυρα εξαφάνισης: μόλις ~250 άτομα παγκοσμίως. Σήμερα ο πληθυσμός ξεπερνά τα 1.000 άτομα, καθιστώντας τους τη μοναδική υποεπίμορφη μεγάλου πρωτεύοντος με αύξοντα πληθυσμό. Αυτή η επιτυχία είναι αποτέλεσμα δεκαετιών οργανωμένης προσπάθειας.

Ο Ρόλος της Ουγκάντας

Η Ουγκάντα φιλοξενεί πάνω από 400 ορεινούς γορίλες στα πάρκα Bwindi και Mgahinga – σχεδόν το 40% του παγκόσμιου πληθυσμού. Η διατήρησή τους βασίζεται σε τρεις πυλώνες:

1. Αντικυνηγετικοί Φύλακες

Η UWA διαθέτει εκατοντάδες ένοπλους φύλακες που περιπολούν 24 ώρες το δάσος. Εντοπίζουν παγίδες, παρακολουθούν κάθε εξοικειωμένη αγέλη καθημερινά και επεμβαίνουν άμεσα σε κάθε απειλή.

2. Gorilla Doctors

Η οργάνωση «Gorilla Doctors» παρέχει κτηνιατρικές υπηρεσίες στις εξοικειωμένες αγέλες: αφαιρεί παγίδες, θεραπεύει ασθένειες, παρακολουθεί την υγεία κάθε ατόμου. Χωρίς αυτή την παρέμβαση, πολλές γορίλες δεν θα επιβίωναν.

3. Κοινοτική Συμμετοχή

Η τοπική κοινότητα γύρω από τα πάρκα λαμβάνει μέρος των εσόδων από τον τουρισμό. Το πρόγραμμα Revenue Sharing της UWA επιστρέφει το 20% στις γύρω κοινότητες για σχολεία, νοσοκομεία και υποδομές – μετατρέποντας τους κατοίκους σε ενεργούς συμμάχους της διατήρησης.

Ο Ρόλος του Τουρισμού

Κάθε άδεια $800 χρηματοδοτεί απευθείας τη διατήρηση. Χωρίς τον τουρισμό δεν θα υπήρχαν φύλακες, κτηνίατροι ή κοινοτικά προγράμματα. Ο υπεύθυνος οικοτουρισμός δεν είναι απειλή για τις γορίλες – είναι ο σημαντικότερος πόρος για την επιβίωσή τους.

Τρέχουσα Κατάσταση

Το 2018, η IUCN αναβάθμισε την κατάσταση των ορεινών γορίλας από «Κρισίμως Κινδυνεύον» σε «Κινδυνεύον» – ιστορική πρόοδος μετά από δεκαετίες εντατικής προσπάθειας. Ωστόσο, η διατήρηση είναι μια συνεχής μάχη που δεν τελειώνει ποτέ.